Υπορυγείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών

19 Οκτωβρίου, 2026

Κυριάκος Πιερρακάκης: «Φιλοδοξούμε η Ελλάδα να αποτελέσει ένα από τα σημαντικά ευρωπαϊκά κέντρα φαρμακευτικής παραγωγής, έρευνας και καινοτομίας»

«Η παραγωγή φαρμάκων είναι ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης και ασφάλειας των πολιτών της»

Ομιλία του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ)

Σας ευχαριστώ και εγώ με τη σειρά μου.

Είναι μεγάλη χαρά που βρίσκομαι μαζί σας.

Αγαπητέ Πρόεδρε,

Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου,

Κυρίες και κύριοι,

 

Ευχαριστώ θερμά για την ευκαιρία και τη δυνατότητα να είμαι εδώ σήμερα για τη Γενική σας Συνέλευση.

Και επιτρέψτε μου να ξεκινήσω με μια διαπίστωση.

Η ελληνική φαρμακοβιομηχανία αποτελεί υπόδειγμα της παραγωγικής Ελλάδας που θέλουμε να οικοδομήσουμε, μιας οικονομίας που δεν αρκείται στην κατανάλωση, αλλά η οποία παράγει, εξάγει, καινοτομεί και δημιουργεί – αυτό το οποίο ανέφερε και μόλις τώρα ο Πρόεδρος – καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας.

Είστε ένας κλάδος που επενδύει στην Ελλάδα, παράγει στην Ελλάδα, δημιουργεί θέσεις εργασίας στην Ελλάδα και είναι ιδιαίτερα ανταγωνιστικός διεθνώς.

Η χώρα διαθέτει 51 μονάδες παραγωγής φαρμάκων και 31 κέντρα Έρευνας και Ανάπτυξης. Οι ελληνικές φαρμακοβιομηχανίες εξάγουν σε περισσότερες από 150 χώρες, καλύπτοντας τις ανάγκες περίπου 40 εκατομμυρίων Ευρωπαίων ασθενών.

Ο κλάδος σας έχει, μάλιστα, και μια μεγάλη ιδιαιτερότητα. Η οικονομική αποτελεσματικότητα συναντά μια θεμελιώδη κοινωνική ανάγκη, την προστασία της ανθρώπινης ζωής.

Συνεπώς, το φάρμακο είναι ταυτόχρονα κοινωνικό αγαθό, επιστημονικό επίτευγμα και βιομηχανικό προϊόν. Γι’ αυτό η πολιτική μας για το φάρμακο οφείλει να είναι ταυτόχρονα πολιτική υγείας, πολιτική ανάπτυξης και πολιτική βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας.

Η Ελλάδα έχει διανύσει ιδιαίτερα μεγάλη απόσταση τα τελευταία επτά χρόνια. Από εκεί που μιλούσαμε για χρεοκοπία, ελλείμματα, ανεργία, αβεβαιότητα, σήμερα οι λέξεις που κυριαρχούν – σε ό,τι αφορά την Ελλάδα – είναι οι λέξεις: ανάπτυξη, επενδύσεις, εξαγωγές, καινοτομία και, πάνω από όλα, σταθερότητα και προοπτική.

Αυτό προφανώς και δεν σημαίνει ότι έχουν λυθεί όλα τα προβλήματα ή ότι οι επιχειρήσεις δεν αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις. Σημαίνει, όμως, ότι η χώρα έχει αποκτήσει κάτι εξαιρετικά πολύτιμο πάνω στο οποίο μπορεί να χτίσει κανείς: τη δυνατότητα να σχεδιάζει η ίδια το μέλλον της.

Η δημοσιονομική σταθερότητα, η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας και η ενίσχυση της διεθνούς αξιοπιστίας δημιουργούν τις προϋποθέσεις για το επόμενο βήμα.

Και το επόμενο βήμα, βασικά, είναι πιο απαιτητικό και σε ένα πιο απαιτητικό διεθνές περιβάλλον. Δεν αρκεί να αναπτύσσεται η ελληνική οικονομία. Πρέπει να αλλάζει και ο τρόπος με τον οποίο η οικονομία αναπτύσσεται. Να παράγουμε περισσότερα προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας. Να αυξήσουμε την παραγωγικότητα. Να συνδέσουμε την επιστημονική γνώση με την επιχειρηματική δραστηριότητα περαιτέρω. Να δημιουργήσουμε καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας, όπως ανέφερα πριν, και να δώσουμε στους νέους επιστήμονες προοπτική στην Ελλάδα.

Αναφέρατε πριν την Ακαδημία Φαρμάκου – θυμάμαι ακόμη τις συζητήσεις που είχαμε όταν ήμουν στο Υπουργείο Παιδείας.

Όλο αυτό το πλαίσιο το συνδιαμορφώσαμε, επί της ουσίας, μέσα από αυτές τις συζητήσεις. Ειδικά σε ό,τι αφορά την επαγγελματική εκπαίδευση, είχαμε παρατηρήσει ότι είναι ένας χώρος – παλαιότερα τη λέγαμε «τεχνική εκπαίδευση» – που δεν είχε πετύχει πολύ στην Ελλάδα τις προηγούμενες δεκαετίες και θεωρήσαμε ότι ο μηχανισμός των ακαδημιών, δηλαδή να μπορεί κανείς να επενδύει στην επαγγελματική εκπαίδευση μέσα από τις ίδιες τις βιομηχανίες, μέσα από τις ίδιες τις επιχειρήσεις, ήταν ο πιο αποτελεσματικός και χαίρομαι πάρα πολύ που αυτό έχει πλέον δρομολογηθεί.

Το PEF Professional Development, επίσης, είναι μια πάρα πολύ σημαντική πρωτοβουλία. Όλα αυτά συνδέουν την επαγγελματική κατάρτιση και με τις ανάγκες στο πεδίο, με τις ανάγκες της παραγωγής.

Κυρίες και κύριοι,

Τίποτα από αυτά δεν μπορεί να συνεχιστεί χωρίς επενδύσεις και χωρίς συμβολή της πολιτείας.

Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη ανακοίνωσε διά στόματος του ίδιου του Πρωθυπουργού στη ΔΕΘ μέτρα και μεταρρυθμίσεις για την οικονομία και την επιχειρηματικότητα. Πρόσφατα εξαγγέλθηκαν νέες παρεμβάσεις και για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης.

Φεύγοντας από εδώ, θα πάω στη Βουλή για να μιλήσω για το Προσχέδιο του Προϋπολογισμού. Στο Προσχέδιο αυτό θα δείτε ότι αυξάνουμε περισσότερο από 1 δισ. ευρώ τους πόρους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και δίνουμε και νέα κίνητρα στις ιδιωτικές επενδύσεις.

Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει ήδη ανακοινώσει μαζί με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας μια στοχευμένη παρέμβαση – το ακούσαμε και στο συνέδριο του ΣΕΒ – 95 εκατ. ευρώ για τη στήριξη της ελληνικής βιομηχανίας απέναντι στο αυξανόμενο ενεργειακό κόστος.

Βασικά, θέλουμε να είμαστε συμμέτοχοι στο έργο σας και νομίζω ότι το έχουμε αποδείξει με πράξεις.

Αξιοποιήσαμε πόρους 250 εκατ. ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης για την ενίσχυση των παραγωγικών επενδύσεων του κλάδου. Δημιουργήσαμε φορολογικά κίνητρα για την έρευνα και την ανάπτυξη. Θεσπίσαμε – το αναφέρατε πριν – το επενδυτικό clawback, μετατρέποντας μέρος των υποχρεωτικών επιστροφών σε κίνητρο για νέες επενδύσεις και έρευνα. Αυξήσαμε την επιστροφή για τη διετία από τα 150 στα 200 εκατ. ευρώ για τα σχέδια τα οποία θα εγκριθούν από τη διετία ‘26-‘27. Γιατί οι επιχειρήσεις χρειάζονται σταθερούς κανόνες και την προβλεψιμότητα στο πεδίο για να μπορούν να κάνουν τις επενδύσεις τους. Χρειάζονται έναν μακροπρόθεσμο ορίζοντα που θα τους επιτρέπει να σχεδιάζουν νέες παραγωγικές μονάδες, να επενδύουν στην έρευνα, να δημιουργούν θέσεις εργασίας.

Και αυτό είναι το μήνυμα που θέλουμε να στείλουμε και εγχωρίως και διεθνώς.

Η Ελλάδα θέλει περισσότερες επενδύσεις, στον φαρμακευτικό τομέα σίγουρα, αλλά μέσα σε ένα προβλέψιμο και σταθερό πλαίσιο.

Γνωρίζω, όμως, ότι σας απασχολεί ιδιαίτερα το ευρύτερο σύστημα των υποχρεωτικών επιστροφών, του rebate και του clawback. Από τη μία, είναι η υποχρέωση της Πολιτείας να εξασφαλίζει την πρόσβαση των πολιτών σε ασφαλή και αποτελεσματικά φάρμακα. Από την άλλη, η ανάγκη να διασφαλίζουμε τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων που τα παράγουν είναι επίσης απολύτως σαφής.

Αυτοί οι δύο στόχοι δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ανταγωνιστικοί.

Ένα σύστημα υγείας δεν μπορεί να είναι μακροπρόθεσμα βιώσιμο, εάν αποδυναμώνει την παραγωγική του βάση. Και μια φαρμακοβιομηχανία δεν μπορεί να αναπτυχθεί χωρίς ένα αποτελεσματικό, δίκαιο και οικονομικά βιώσιμο σύστημα υγείας.

Το ζητούμενο είναι να βρούμε τη χρυσή τομή και, για να τη βρούμε, χρειαζόμαστε την ουσιαστική συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων.

Η ίδια η Πανελλήνια Ένωση Φαρμακοβιομηχανίας έχει προκρίνει – το αναφέρατε πριν – επενδυτικό πρόγραμμα 1,8 δισ. ευρώ έως το 2028, που προβλέπει 10 νέα εργοστάσια, 14 νέες ερευνητικές δομές και 5.500 νέες θέσεις εργασίας.

Πρόκειται για επενδύσεις που δημιουργούν προοπτική και εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων. Θέλω να το υπογραμμίσω αυτό. Γύρω από αυτό στήθηκε και η ιδέα γύρω από την Ακαδημία Επαγγελματικής Κατάρτισης Φαρμάκου, όταν αρχίσαμε να τη συζητάμε, ενισχύοντας έτσι την περιφερειακή ανάπτυξη. Κι αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό. Αυτή είναι η ουσία της παραγωγικής ανασυγκρότησης: να μετατρέπουμε τη δημόσια πολιτική σε ιδιωτικές επενδύσεις, τις επενδύσεις σε παραγωγή και την παραγωγή σε ευημερία για το σύνολο της κοινωνίας.

Κυρίες και κύριοι,

Θέλω, στο σημείο αυτό, να μεταφέρω τη συζήτησή μας από την Ελλάδα στην Ευρώπη γιατί η ευρωπαϊκή οικονομία σήμερα μέσα σε ένα πιο δύσκολο, απαιτητικό διεθνές περιβάλλον βρίσκεται σε μία πρόκληση ιστορικής φύσεως. Ο διεθνής ανταγωνισμός εντείνεται, οι αλυσίδες εφοδιασμού αποδεικνύονται ευάλωτες ή έστω πιο ευάλωτες απ’ ότι περιμέναμε και η τεχνολογική υπεροχή εξελίσσεται σε καθοριστικό παράγοντα οικονομικής και γεωπολιτικής ισχύος. Η πανδημία μας δίδαξε ένα σκληρό μάθημα: η πρόσβαση σε κρίσιμα αγαθά δεν είναι απλώς ζήτημα εμπορικής αποτελεσματικότητας. Είναι βασικά ζήτημα ασφάλειας. Και αυτό ισχύει κατεξοχήν για τα φάρμακα. Η Ευρώπη δεν μπορεί να θεωρεί δεδομένη την απρόσκοπτη πρόσβαση σε πρώτες ύλες και κρίσιμα φαρμακευτικά προϊόντα, ούτε να εξαρτάται υπέρμετρα από παραγωγικά κέντρα εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Χρειάζεται ισχυρότερη παραγωγική βάση, περισσότερη έρευνα και συνεκτική ευρωπαϊκή βιομηχανική πολιτική.

Σε μια περίοδο γεωπολιτικής αβεβαιότητας, η παραγωγή φαρμάκων δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομικής ανταγωνιστικότητας. Είναι ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης και ασφάλειας των πολιτών της.

Στρατηγική αυτονομία δεν σημαίνει κάποιας μορφής οικονομικός απομονωτισμός.

Σημαίνει να διατηρούμε την ικανότητα να παράγουμε όσα είναι κρίσιμα για την ασφάλεια και την ευημερία μας.

Η φαρμακοβιομηχανία βρίσκεται στον πυρήνα αυτής της συζήτησης και τη θέλουμε και σας θέλουμε εταίρο στον σχεδιασμό μας. Η Ελλάδα δεν πρέπει και δεν είναι πλέον παθητικός αποδέκτης της ευρωπαϊκής βιομηχανικής στρατηγικής. Μπορεί και καθίσταται ενεργός συνδιαμορφωτής της. Μπορεί να διεκδικήσει μεγαλύτερο ρόλο στην ευρωπαϊκή παραγωγή φαρμάκων. Και οι εθνικοί μας πρωταθλητές μπορούν να καταστήσουν εαυτούς Ευρωπαίους πρωταθλητές. Και θα τους βοηθήσουμε για να το πετύχουν. Έχουμε τη γεωγραφική θέση, το επιστημονικό δυναμικό και τη βιομηχανική υποδομή για να συμβάλουμε ουσιαστικά στην ευρωπαϊκή ανθεκτικότητα.

Για πολλά χρόνια στην Ελλάδα, λόγω ιδεοληψίας, αντιμετωπίζαμε τη σχέση κράτους και ιδιωτικής οικονομίας μέσα από λανθασμένα διλήμματα, τα οποία ήταν εξαιρετικά λανθασμένα:

-Είτε κρατικίστικη οικονομία είτε ανεξέλεγκτη αγορά.

-Είτε κοινωνική προστασία είτε επιχειρηματική ανάπτυξη.

-Είτε δημοσιονομική υπευθυνότητα είτε επενδύσεις.

Η πραγματικότητα, όπως ξέρετε όλες και όλοι πάρα πολύ καλά, είναι πολύ πιο σύνθετη. Οι πιο επιτυχημένες οικονομίες συνδυάζουν αποτελεσματικούς δημόσιους θεσμούς με μια δυναμική ιδιωτική οικονομία. Το κράτος οφείλει να δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες, ώστε η παραγωγή και η καινοτομία να απελευθερώνουν τις δυνατότητές τους. Να αναφέρω ένα παράδειγμα το οποίο γνωρίζω καλά. Η ψηφιοποίηση του κράτους δεν είναι μόνο ζήτημα καλύτερης εξυπηρέτησης του πολίτη. Βασικά, είναι και ζήτημα ανταγωνιστικότητας. Κάθε διαδικασία που απλοποιείται και κάθε διοικητικό βάρος που αφαιρείται απελευθερώνει χρόνο και πόρους για την πραγματική οικονομία. Θυμάμαι συζητήσεις και με ανθρώπους που βρίσκονται σε αυτό το τραπέζι να μου λένε πόσο απελευθερώθηκαν πόροι από τις εταιρείες τους, μόνο και μόνο επειδή ψηφιοποιήσαμε την υπεύθυνη δήλωση και την εξουσιοδότηση. Κάτι τόσο απλό που δεν είχε γίνει για πάρα πολλά χρόνια. Άρα, πόσο μάλλον για τις πιο πολύπλοκες διαδικασίες, οι οποίες απλουστεύονται και ψηφιοποιούνται εκ των οποίων πολλές έχουν ολοκληρωθεί και πολλές βρίσκονται προφανώς σε εκκρεμότητα. Ο στόχος είναι να μπορέσουμε συνολικότερα να αλλάξουμε τον τρόπο που το κράτος εξυπηρετεί πολίτες και επιχειρήσεις.

Κυρίες και κύριοι,

Θα ήθελα, κλείνοντας, να θέσω εγώ ένα ερώτημα:

Πώς φανταζόμαστε την ελληνική φαρμακοβιομηχανία σε μια δεκαετία από τώρα;

Πιστεύω ότι μπορούμε να σκεφτούμε φιλόδοξα: να αποτελέσει η Ελλάδα ένα από τα σημαντικά ευρωπαϊκά κέντρα φαρμακευτικής παραγωγής, έρευνας και καινοτομίας. Υπάρχουν ήδη οι επιχειρήσεις, οι άνθρωποι, η τεχνογνωσία. Και υπάρχει ένα κράτος που έχει αποδείξει ότι μπορεί να μετατρέπει τις δυσκολίες σε ευκαιρίες ολοένα και περισσότερο.

Χτίζουμε μία Ελλάδα που θα παράγει περισσότερο, θα εξάγει περισσότερο, θα καινοτομεί περισσότερο και θα είναι πιο ανθεκτική στις κρίσεις.

Η ελληνική φαρμακοβιομηχανία είναι ήδη ένα από τα πιο επιτυχημένα παραδείγματα αυτής της Ελλάδας. Ένας κλάδος που απέδειξε ότι η ελληνική παραγωγή μπορεί να πρωταγωνιστεί διεθνώς. Και που έχει όλες τις προϋποθέσεις να πετύχει ακόμη περισσότερα.

Σας ευχαριστώ πολύ.

ΑΠΟ ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ