ΘΕΜΑ: « Η προϋπόθεση της ύπαρξης 3.600 ημερών ασφάλισης προκειμένου να θεμελιωθεί συνταξιοδοτικό δικαίωμα με χρήση πλασματικών χρόνων του άρθ. 40 του ν. 3996/2011, δεν ισχύει εάν το συνταξιοδοτικό δικαίωμα θεμελιώνεται με προϋποθέσεις που δεν έχουν τροποποιηθεί με το άρθ. 10 του ν. 3863/2010.
Διευκρίνιση στην εγκύκλιο 4/2012 του τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ».

Σχετ.: Οι εγκύκλιοι 32/1993 και 4/2012 του τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.

Με την εγκύκλιο 4/2012 δόθηκαν διευκρινίσεις σχετικά με το συνυπολογισμό πλασματικών χρόνων ανεργίας, ασθένειας, κύησης & λοχείας καθώς και χρόνου συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος λόγω γήρατος.

Στην τελευταία παράγραφο της εγκυκλίου αναφέρεται ότι, ο χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας θα λαμβάνεται υπόψη μόνο για τη συμπλήρωση των 4.500 ημερών ασφάλισης και εφόσον ο ασφαλισμένος έχει πραγματοποιήσει 3.600 ημέρες στην πραγματική ή προαιρετική ασφάλιση.

Μετά από ερωτήματα των Υπηρεσιών Συντάξεων αναφορικά με το εάν απαιτείται η ύπαρξη 3.600 ημερών ασφάλισης στις περιπτώσεις όπου το συνταξιοδοτικό δικαίωμα θεμελιώνεται με προϋποθέσεις που δεν έχουν τροποποιηθεί με το άρθ. 10 του ν. 3863/2010, σας πληροφορούμε τα ακόλουθα:

1. Με την εγκύκλιο 32/1993 κοινοποιήθηκαν οι διατάξεις του άρθ. 40 του ν. 2084/1992 με τις οποίες ορίστηκαν οι χρόνοι ασφάλισης που, εκτός του χρόνου πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης, λαμβάνονταν υπόψη για τη συμπλήρωση των προϋποθέσεων συνταξιοδότησης για αιτήσεις συνταξιοδότησης που υποβλήθηκαν από 07/10/1992 και μετά. Στις διατάξεις αυτές δεν ορίζεται ελάχιστος χρόνος ασφάλισης προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι χρόνοι αυτοί, εκτός από το χρόνο στρατιωτικής υπηρεσίας, ο οποίος κατά ρητή αναφορά στη διάταξη αναγνωρίζεται με τους όρους και τις προϋποθέσεις του ν. 1358/1983 στις οποίες ορίζεται ότι, προκειμένου να ληφθεί υπόψη ο χρόνος αυτός για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος λόγω γήρατος θα πρέπει να έχει συμπληρωθεί το 58ο έτος της ηλικίας και να έχουν πραγματοποιηθεί τουλάχιστον 3.600 ημέρες ασφάλισης.

2. Με τη διάταξη της παρ. 18 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010, αντικαταστάθηκε το άρθ. 40 του ν. 2084/1992 και ορίστηκαν οι χρόνοι ασφάλισης που λαμβάνονται υπόψη για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος και για την προσαύξηση του ποσού της σύνταξης στους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης και το Δημόσιο.

Στην παρ. 3 αναφέρεται ότι, οι αναγνωριζόμενοι χρόνοι συνυπολογίζονται για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, εφόσον ο ασφαλισμένος έχει πραγματοποιήσει τουλάχιστον 3.600 ημέρες ασφάλισης.

3. Με το άρθ. 40 του ν. 3996/2011 αντικαταστάθηκε εκ νέου το άρθ. 40 του ν. 2084/1992 και στην παρ. 6 επαναλαμβάνεται ότι, οι αναγνωριζόμενοι χρόνοι καθώς και ο χρόνος κατά τον οποίο ο ασφαλισμένος έλαβε σύνταξη λόγω αναπηρίας συνυπολογίζεται για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, εφόσον ο ασφαλισμένος έχει πραγματοποιήσει τουλάχιστον 3.600 ημέρες πραγματικής ή/και προαιρετικής ασφάλισης.

Στην παρ. 7 του ίδιου άρθρου αναφέρεται ότι, τα ανωτέρω εφαρμόζονται για τις περιπτώσεις που το συνταξιοδοτικό δικαίωμα θεμελιώνεται με προϋποθέσεις που διαμορφώνονται και ισχύουν από 01/01/2011 και εξής με βάση τις διατάξεις του άρθ. 10 του ν. 3863/2010.

Αντίθετα, για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με προϋποθέσεις που ίσχυαν μέχρι και 31/12/2010 καθώς και για όσους θεμελιώνουν από 01/01/2011 και εξής με προϋποθέσεις που δεν τροποποιούνται με το άρθ. 10 του ν. 3863/2010, εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθ. 40 του ν. 2084/1992, όπως ίσχυε μέχρι την αντικατάστασή του με την παρ. 18 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010.

4. Από τα παραπάνω γίνεται σαφές ότι, η προϋπόθεση της ύπαρξης 3.600 ημερών ασφάλισης προκειμένου να ληφθούν υπόψη για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος πλασματικοί χρόνοι, τέθηκε κατά την πρώτη αντικατάσταση του άρθ. 40 του ν. 2084/1992 με την παρ. 18 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010.

Επομένως, εφαρμόζεται μόνο για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με προϋποθέσεις που διαμορφώνονται και ισχύουν από 01/01/2011 και εξής με βάση τις διατάξεις του άρθ. 10 του ν. 3863/2010.

5. Κατά την εξέταση των αιτημάτων συνταξιοδότησης στα οποία ζητείται αναγνώριση πλασματικών χρόνων για τη θεμελίωση του δικαιώματος, παρουσιάζονται δύο περιπτώσεις:

Α) Θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος από 01/01/2011 και εξής με προϋποθέσεις που έχουν τροποποιηθεί με το άρθ. 10 του ν. 3863/2010, όπου για να χρησιμοποιηθούν οι πλασματικοί χρόνοι του άρθ. 40 του ν. 3996/2011 θα πρέπει να υπάρχουν 3.600 ημέρες πραγματικής ή/και προαιρετικής ασφάλισης και

Β) Θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος μέχρι 31/12/2010 ή από 01/01/2011 και εξής με προϋποθέσεις που δεν έχουν τροποποιηθεί με το άρθ. 10 του ν. 3863/2010, όπου χρησιμοποιούνται οι πλασματικοί χρόνοι του άρθ. 40 του ν. 2084/1992 όπως ίσχυε μέχρι την αντικατάστασή του με την παρ. 18 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010, για τη χρήση των οποίων δεν απαιτείται η ύπαρξη 3.600 ημέρων ασφάλισης, εκτός από την περίπτωση της αναγνώρισης στρατιωτικής υπηρεσίας για την οποία, όπως προαναφέρθηκε, ισχύουν οι διατάξεις του ν. 1358/1983, στις οποίες αναφέρεται ρητά η ύπαρξη 3.600 ημερών προκειμένου να ληφθεί ο χρόνος αυτός για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος.

6. Περιπτώσεις που έχουν κριθεί διαφορετικά και έχουν απορριφθεί λόγω της μη ύπαρξης των 3.600 ημερών ασφάλισης, σε οποιοδήποτε στάδιο της διοικητικής διαδικασίας και αν βρίσκονται, θα πρέπει να επανεξεταστούν σύμφωνα με τα ανωτέρω, οίκοθεν όπου αυτό είναι εφικτό, ή κατόπιν αίτησης – όχλησης από τους ενδιαφερόμενους.

Τα οικονομικά αποτελέσματα, δεδομένου ότι πρόκειται για παράνομη δυσμενή διοικητική πράξη η οποία ανακαλείται οποτεδήποτε, θα ανατρέξουν στην πρώτη του επόμενου μήνα εκείνου της υποβολής της αίτησης που έχει απορριφθεί, αφού μετά την ανάκληση θα επανακριθεί η αρχική αίτηση, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο παρόν έγγραφο.

7. Τέλος, για διευκόλυνσή σας, παρατίθενται, ενδεικτικά, οι κύριες κατηγορίες ασφαλισμένων των οποίων οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης έχουν τροποποιηθεί με το άρθ. 10 του ν. 3863/2010 και ισχύουν από 01/01/2011 και μετά, καθώς και αυτές που δεν έχουν τροποποιηθεί:

Α. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΘΗΚΑΝ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘ. 10 ΤΟΥ N. 3863/2010 (αναγνώριση πλασματικών άρθ. 40 ν. 3996/2011)

1. ΠΑΛΑΙΟΙ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΙ

α) Γυναίκες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.

β) Γυναίκες με διατάξεις ΚΒΑΕ (4.500 – 3.600 – 1.000).

γ) Μητέρες και χήροι πατέρες ανήλικων τέκνων.

δ) Άνδρες και γυναίκες με 12.000 ημέρες ασφάλισης – 62 ετών.

ε) Άνδρες και γυναίκες με 10.500 ημέρες ασφάλισης εκ των οποίων 7.500 σε ΚΒΑΕ, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.

στ) Γυναίκες για δεύτερη σύνταξη με 4.800 ή 6.000 ημέρες ασφάλισης.

ζ) Άνδρες και γυναίκες συνταξιοδοτούμενοι με τις διατάξεις του β.δ. 7/1965, β.δ. 649/1968, ν. 2703/1999 (ιπτάμενοι, διοικητικό προσωπικό αεροπορικών επιχειρήσεων, προσωπικό Olympic Catering).

2. ΝΕΟΙ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΙ

α) Άνδρες και γυναίκες με 12.000 ημέρες ασφάλισης – 62 ετών (πρόκειται για διάταξη που θεσπίστηκε για πρώτη φορά για «νέους» ασφαλισμένους με την παρ. 10 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010).

β) Μητέρες και χήροι πατέρες ανήλικων τέκνων που συμπληρώνουν τις 6.000 ημέρες ασφάλισης από 01/01/2013 και μετά, για συνταξιοδότηση στην ηλικία των 62 ετών (μειωμένη) και 67 (πλήρη) με πρόσθετη προϋπόθεση κατά την υποβολή της αίτησης να υπάρχει ανήλικο τέκνο.

B. ΔΕΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΘΗΚΑΝ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘ. 10 ΤΟΥ N. 3863/2010

(αναγνώριση πλασματικών άρθ. 40 ν. 2084/1992, όπως ίσχυε πριν από την αντικατάστασή του με το άρθ. 40 του ν. 3996/2011)

1. ΠΑΛΑΙΟΙ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΙ

α) Άνδρες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.

β) Άνδρες με διατάξεις ΚΒΑΕ (4.500 – 3.600 – 1.000).

γ) Ηθοποιοί, μουσικοί, χορευτές (4.500 -3.600 -1.000).

δ) Εργαζόμενοι στην Ολυμπιακή Αεροπορία και Ολυμπιακή Αεροπλοΐα.

ε) Άνδρες – γυναίκες οικοδόμοι ή προσωπικό ΟΤΑ.

στ) Μητέρες και χήροι πατέρες ανίκανων για κάθε βιοποριστική εργασία τέκνων.

ζ) Συνταξιοδοτούμενοι με διατάξεις του ν. 612/77 και όσες παραπέμπουν σε αυτόν

{για τη συνταξιοδότηση με αυτές τις διατάξεις δεν λαμβάνεται υπόψη χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας ( Γ.Ε. τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Σ40/105/23.11.2005)}

2. ΝΕΟΙ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΙ

α) Άνδρες και γυναίκες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.

β) Άνδρες και γυναίκες με διατάξεις ΚΒΑΕ ή με διατάξεις που προϋποθέτουν 3.375 ημέρες ασφάλισης σε ειδικότητες (οικοδόμοι, ηθοποιοί, μουσικοί, χορευτές, εργαζόμενοι σε Ολυμπιακή Αεροπορία, Αεροπλοΐα, αεροπορικές επιχειρήσεις).

γ) Άνδρες –γυναίκες, εργαζόμενοι σε υπόγειες στοές μεταλλείων-λιγνιτωρυχείων ή εναέριες ή υποθαλάσσιες εργασίες.

δ) Μητέρες και χήροι πατέρες ανήλικων ή ανίκανων για κάθε βιοποριστική εργασία τέκνων που συμπληρώνουν 6.000 ημέρες έως 31/12/2012.

ε) Συνταξιοδοτούμενοι με διατάξεις του ν. 612/77 και όσες παραπέμπουν σε αυτόν {για τη συνταξιοδότηση με αυτές τις διατάξεις δεν λαμβάνεται υπόψη χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας ( Γ.Ε. τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Σ40/105/23.11.2005)}

Η ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ ΤΗΣ

ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ

ΕΥΓΕΝΙΑ ΤΖΑΚΑ

Ακριβές Αντίγραφο

Αυτοτελές Τµ. ∆ιοικητικής Μέριµνας (Γεν. ∆/νση Συνταξ.)

ΚΟΡΝΕΖΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ